آزمایش کراس مچ یا سازگاری خون

آزمایش کراس مچ یا سازگاری خون :

قبل از انتقال خون و بعد از تعیین گروه خون سیستم ABO گیرنده و دهنده خون به دو روش مستقیم و غیر مستقیم و تعیین ;Rhباید جهت احتمال وجود آنتی بادی های خارج از انتظار باید آزمایش کراس مچ یاسازگاری گروه خون را انجام داد آزمایش کراس مچ به دو صورت ماژور و مینور انجام می شود در آزمایش کراس مچ ماژور گلبول های قرمز دهنده خون را در مقابل سرم گیرنده خون قرار می دهند.ولی در آزمایش کراس مچ مینور بر عکس سرم دهنده خون را در مقابل گلبول های قرمز گیرنده خون قرار می دهند.

برای انجام کراس مچ باید گروه خون دهنده و گیرنده خون مانند هم باشند به طور کلی هرگز نباید از دهنده عمومی ( گروه خونی O و Rh منفی) بدون اطلاع و اجازه پرستار و پزشک معالج استفاده کرد.

روش آزمایش کراس مچ ماژور:

الف) مرحله اول یا فاز سرم فیزیولوژی:

۱) دو لوله آزمایش کوچک با شماره های یک و دو مشخص کنید .

۲) به ته لوله دو قطره سرم تازه گیرنده خون بریزید .

۳) یک قطره از سوسپانسیون گلبول های قرمز ۵% خون دهنده را به ته لوله شماره یک اضافه کنید.

۴) یک قطره از سوسپانسیون گلبول های قرمز۵% خون گیرنده را به ته لوله شماره دو اضافه کنید.

۵) دو لوله را تکان داده و در حرارت اتاق به مدت ۱۵ دقیقه قرار دهید.

۶

[vip-members]

) لوله ها را به مدت کوتاهی (حدود ۳۰ثانیه تا یک دقیقه) در ۲۰۰۰ دور در دقیقه سانتریفوژ نمایید.

۷) محلول بالای دو لوله را برای همولیز نگاه کنید و سپس به آرامی لوله را تکان داده و در صورت وجود آگلوتیناسیون نتایج را یادداشت و گزارش نمایید. و اگر همولیز یا آگلوتیناسیون مشاهده نشد مرحله دوم آزمایش را ادامه می دهیم.

مرحله دوم یا فاز گرما و آلبومین :

۸) به ته دو لوله آزمایش به هر کدام مقدار دو قطره از محلول آلبومین گاوی ۳۰% اضافه نموده و لوله ها را تکان دهید.

۹) لوله ها را به مدت ۱۵ الی ۳۰ ثانیه در بن ماری ۳۷ قرار دهید.

۱۰)لوله ها را به مدت کوتاهی سانتریفوژ کرده تا گلبول ها رسوب کنند .

۱۰) لوله ها را به آرامی از سانتریفوژ بیرون آورده و تکان داده و نتیجه را در صورت بروز آگلوتیناسیون یادداشت نمایید. اگر آگلوتیناسیون مشاهده نشود مرحله سوم آزمایش را ادامه می دهیم.

مرحله سوم یا فاز کومبز یا آنتی گاما گابولین :

۱۱) لوله شماره ۱و۲ را با سرم فیزیولوژی پر کرده و سپس سانتریفوژ کرده تا شسته شوند و این کار را سه مرتبه انجام می دهیم.

۱۲) پس از آخرین شست و شو محلول بالایی گلبول ها را با وارونه کردن لوله ها ی آزمایش یا با پیپت پاستور خالی کرده آخرین قطره سرم فیزیولوژی را با وارونه کردن لوله های آزمایش روی یک دستمال کاغذی خارج می کنیم.

۱۳) به هر یک از لوله ها یک یا دو قطره از سرم کومبز ( آنتی گاما گلبولین انسانی با طیف وسیع) اضافه می کنیم.

۱۴) لوله ها را تکان داده تا گلبول ها از ته لوله کنده شده و با سرم کومبز مخلوط شوند.

۱۵) لوله ها را در بالای یک کاغذ سفید و زیر یک چراغ مطالعه با زدن ضربه به آرامی به ته لوله دو لوله آزمایش به مدت کوتاهی سانتریفوژ می کنیم.

۱۶) لوله ها برای وجود یا عدم وجود آگلوتیناسیون بررسی می کنیم. در صورت مشکوک بودن می توانید محتویات لوله های آزمایش را بر روی لام ریخته و آگلوتیناسیون واقعی را از کاذب در زیر میکروسکوپ مشاهده می کنیم.

تفسیر آزمایش کراس مچ :

۱) اگر نتیجه تمام مراحل آزمایش کراس مچ منفی باشد و هیچ آگلوتیناسیون واقعی مشاهده نشود خون دهنده وگیرنده سازگار می باشد و می توان انتقال خون را انجام داد.

۲) اگر آگلوتیناسیون در لوله شماره ۱ و در مرحله اول آزمایش دیده شود ولی لوله شماره ۲ منفی باشد خون دهنده و گیرنده سازگار هستند.این ناسازگاری به دلیل ایزوآنتی بادی های سرد مانند ایزوآگلوتینین های ABO و آنتی ژن های Le,M و غیره موجود در سرم گیرنده علیه گلبول های دهنده خون میباشد.

۳) اگر آگلوتیناسیون در لوله اول و در مرحله دوم آزمایش دیده شود ولی در لوله دوم دیده نشد دلالت بر حساس بودن گیرنده های خون علیه آنتی ژن های سیستم Rh دهنده خون می باشد.د ر این صورت خون دهنده برای میزبان ناسازگار است.

۴) اگر آگلوتیناسیون در لوله اول و در مرحله سوم آزمایش مشاهده شود ولی لوله دوم منفی بود احتمال دخالت ایزو آنتی بادی های Anti-k,Anti-Fya,Anti-Ikaو … میباشد. در این صورت خون دهنده برای گیرنده مناسب نیست .

۵) اگر مرحله اول آزمایش لوله های اول و دوم آگلوتینه شدند احتمال آگلوتینین های سرد غیر اختصاصی می باشد در این صورت خون دهنده و گیرنده ناسازگار است.

۶) اگرمرحله دوم ازمایش لوله های اول و دوم آگلوتینه شوند احتمال وجود اتوآنتی بادی های گرم ناقص در سر گیرنده خون می باشد در این صورت خون دهنده و گیرنده ناسازگار است.

۷) اگر مرحله سوم آزمایش لوله های اول و دوم آگلوتینه شوند احتمال وجود اتوآنتی بادی های گرم ناقص در سرم گیرنده خون می باشد در این صورت خون دهنده و گیرنده ناسازگار می باشد.

۸) اگر مرحله سوم آزمایش فقط لوله دوم آگلوتینه شد احتمال وجود اتوآنتی بادی های ناقص گرم در سرم گیرنده خون است که به گلبول های خود فرد متصل شده اند در این حالت انتقال خون دهنده اشکالی ندارد.

آزمایش کراس مچ مینور:

روش این آزمایش کاملا مانند آزمایش ماژور است ولی با این تفاوت که به جای گیرنده خون از گلبول های قرمز و بجای گلبول های قرمز دهنده خون از سرم استفاده می شود . اهمیت کراس مچ مینور کمتر از ماژور است.

در موارد نادری ممکن است دهنده خون بر علیه آنتی ژن های گروه خون گیرنده خون حساس باشد و تزریق خون کامل موجب بروز حوادثی شود در چنین مواردی اگر آزمایش کراس مچ مینور مثبت شود تزریق گلبول های قرمز فشرده معمولا بی خطر است

[/vip-members]

.

2

نظر

  1. سالار اقازاده  دی 6, 1392

    خوبه

     پاسخ"  
  2. nsm  دی 3, 1395

    توضیح خوبی بود ممنون

     پاسخ"  

افزودن نظر