اثر فرکانس تحریک بر انقباضات عضله قورباغه

بررسی تحریک عضله:
سلول های عصبی و عضلانی جزو سلول های تحریک پذیر Excitable هستند . عصب مورد آزمایش عصب سیاتیک Sciatic است .عصب سیاتیک جزو قطورترین اعصاب محیطی انسان و اکثر حیوانات است ، عصبی منفرد که در قسمت لگن شروع می شود و به سمت اندام های پایین می رود و تا انتهای پا امتداد دارد . هنگامی که این عصب پایین می آید ، یکی از عضلات پا به نام عضله Gastrochnemius را که فقط در قورباغه وجود دارد ، عصبب دهی می کند . عضلاتی که برای حرکت استفاده می شوند ، مخطط هستند . عضله مخطط از فیبرهای عضلانی تشکیل شده است ، فیبر از چندین میوفیبریل و هر میوفیبریل از اکتین و میوزین تشکیل شده است.

هر تحریکی دارای دو بخش محرک و پاسخ است ؛

[vip-members]
• محرک می تواند به 3 صورت زیر باشد :
1. مکانیکی مثل فشار
2. شیمیایی : مثل یون ها و الکترولیت ها
3. الکتریکی : مثل ولتاژ
• پاسخ نیز شامل دو بخش زیر می شود :
1. الکتریکی : ایجاد پتانسیل عمل
2. مکانیکی : مشاهده انقباض
پتانسیل عمل :

زمانی که تغییر بار نسبت به پتانسیل استراحت رخ بدهد، پتانسیل عمل ایجاد می شود ؛ یعنی بیرون غشا منفی و داخل آن مثبت شود .

مراحل انقباض
• مرحله تاخیر Latency Period
• فاز انقباض Contraction Phase
• فاز استراحت Relaxation Phase

به طور کلی ، افزایش فرکانس تحریک ، باعث افزایش قدرت تحریک می شود .
اگر کمی فرکانس را افزایش دهیم یعنی دو تحریک با فاصله کم ایجاد کنیم ، قبل از این که انقباض اول خاتمه یابد، انقباض دوم شروع می شود و باعث افزایش نیروی انقباضی عضله می شود ، این حالت را Summation می نامند.
اگر فرکانس تحریک را خیلی شدید و زیاد کنیم ، انقباض به صورت مداوم و کزازی یاTetanization انجام می شود .
در صورتی که فرکانس به صورت مداوم انجام گیرد ، دیگر پتانسیل عمل اتفاق نمی افتد. در این صورت خستگی سیناپسی اتفاق می افتد.

اثر کشش (Tension) بر روی قدرت انقباض عضله :
افزایش کشش عضله می تواند باعث افزایش قدرت انقباضی عضله شود . این کشش حد مشخصی دارد . گفته می شود در عضلات مخطط ، اگر طول سارکومر بین 2/2 -2 میکرومتر باشد،قوی ترین و بهترین انقباض اتفاق می افتد.
اثر بار یا وزنه بر روی قدرت انقباض عضله :
در صورتی که یک وزنه به عضله متصل کنیم ، قدرت انقباض عضله نسبت به حالت عادی، کاهش می یابد . برخی دستگاه ها وجود دارند که توانایی اندازه گیری این قدرت انقباضی را دارا می باشند.

لوازم مورد نیاز :

1-قورباغه
2- دستگاه کیموگراف
3- طشتک تشریح
4- ست تشریح و سوزن نخاعی
5- اتر یا کلروفرم

روش کار :

طریقه کشتن نمونه : 1-کلروفورم، اتر 2- نخاعی کردن
بیهوش کردن نمونه:
ابتدا قورباغه را در محفظه ی شیشیه اب حاوی الکل آغشته به اتر (کلروفرم) میگذاریم تا بیهوش شود.

کشتن نمونه از طریق نخاعی کردن:
سپس باید جانور را قطع نخاع کرد که این عمل شامل سه مرحله است

الف . بوسیله ی سوزن تشریح از حد واسط دو چشم به طرف پاهای جانور حفره ای را پیدا می کنیم که به این حفره (روزنه ی پیمانه ای) می گویند.
سپس سوزن را به داخل بدن می فشاریم تا حالت شکستن استخوانی را احساس کنیم که این شکستن ارتباط بین مغز و نخاع
جانور را قطع می کند و از درد کشیدن جانور جلوگیری می کند.
ب . سپس سوزن را از همان حفره ی داخل ستون فقرات ، به طرف پاهای جانور برده و اعصاب نخاعی جانور در ناحیه ی مهره ها را به طور کامل از بین می بریم.این عمل را تا زمانی که پاها به طور کامل صاف نشده است ادامه می دهیم
عمل تخریب این اعصاب با سوزن تشریح به صورت جلو و عقب بردن و به طور همزمان چرخش سوزن در ستون فقرات انجام می گیرد.
ج . سوزن را از همان حفره به طرف سر و مغز جانور داخل می کنیم و با دو حرکت دایره ای کوچک و بزرگ به ترتیب مغز را تخریب می کنیم.
هشدار : دقت شود در هنگام تخریب مغز ، سوزن را به آرامی حرکت دهیم زیرا ممکن است دچار خونریزی شود و یا سوزن از دهان جانور بیرون آید.

بعد از اتمام کار باید مطمئن شویم که جانور به طور کامل قطع نخاع شده و بیهوش است.
به این منطور یکبار سوزن تشریح را به آرامی به چشم چپ جانور می زنیم اگر تحریکی از سوی جانور دیده نشد مغز بخوبی تخریب شده است.
بار دوم سوزن را به پاها می زنیم اینبار هم اگر تحریکی دیده نشد تخریب نخاع جانور بخوبی انجام گرفته است.

قورباغه قطع نخاع شده را طوری روی تخت قورباغه سنجاق کنید که شکمش به طرف بالا باشد.
بررسی تحریک عضله:
جهت انجام آزمایش تحریک – انقباض لازم است تا عصب را آماده نماییم. برای پیدا کردن عصب سیاتیک ، حیوان را از سطح شکمی روی میز کار قرار داده و ناحیه ران پا را بررسی می کنیم . عضلات رات به وضوح دیده می شود . با کمی فشار توسط انگشتان در حد فاصل بین دو عضله بزرگ ران و نیز با کمک پنس جهت شکاف دادن بین دو عضله ، عصب سیاتیک به رنگ سفید نمایان می شود .این عصب در ناحیه لگن شروع می شود و تا پایین پاها ادامه پیدا می کند و عضله ساق پای قورباغه (Gastrochnemius) را عصب دهی می نماید.
به هیچ عنوان روی عصب فشار وارد نکنید و با لوازم فلزی آن را لمس نکنید ( تحریک کننده می باشند ) . با محلول رینگر قورباغه ، عصب و عضله Gastrochnemius را مرطوب نگه دارید . جهت تحریک عصب سیاتیک از یک دستگاه مولد جریان الکتریکی (کیموگراف) می توان استفاده نمود. برای تحریک غیر مستقیم عضله ، از تحریک عصب مربوطه و برای تحریک مستقیم عضله از خود عضله استفاده می شود .
در حین کار ، مرتب عصب و عضله با محلول رینگر مرطوب نگه داشته می شوند .

 [cml_media_alt id='5238']دستگاه کیموگراف[/cml_media_alt]

تحریک عضله :
1. دو الکترود را زیر عضله قرار داده و تحریک را شروع می کنید .فرکانس ایجاد تحریک را روی یک قرار داده و نتیجه آن را می بینید )انقباض انفرادی(
2. در مرحله بعد فرکانس تحریک ها را افزایش می دهیم یا فاصله بین دو یا چند تحریک را کاهش می دهیم. در این مرحله به جای یک تحریک ، چند تحریک با فاصله زمانی کم انجام دهید و نتیجه را بررسی کنید .
3. در این مرحله کزازی شدن یا Tetanization را آزمایش کنید . در واقع فرکانس تحریک ها را شدید کرده و مدت زمان تحریک را طولانی کنید ..
4. همچنان مدت زمان تحریک و همین طور فرکانس تحریک را افزایش دهید .

مشاهدات:
-تحریک عضله با بیشتر از 5 پالس، باعث بالا رفتن نمودار تا حدی ، و سپس پایین آمدن آن می شود. البته نمودار به حالت اول بر نمی گردد.
-تحریک عضله با بیش تر از 10 پالس در ثانیه، باعث بالا رفتن نمودار و عدم بازگشت آن می شود.

نتایج:

-تعداد پالس های کمتر از 5، باعث انجام انقباض و استراحت کامل در عضله می شود و نمودار به طور متناوب و بر روی یک خط مستقیم، بالا و پایین می رود.

– تعداد پالس های بشتر از 5، باعث کزاز ناقص میشود، به طوری که فرصت استراحت کامل پس از هر انقباض را ندارد.

[/vip-members]

 

0

افزودن نظر